Energie, AI, duurzaamheid en soevereiniteit in de Belgische datacentermarkt Deel 3

De Belgische datacentermarkt heeft te maken met een stijgende energievraag, AI-gedreven infrastructuurvereisten, duurzaamheidsdruk en zorgen rond digitale soevereiniteit. Silvie Bullen, Account Manager België-Luxemburg, R&M, en Carole Santens, Managing Director van de Belgian Digital Infrastructure Association, geven hun visie op deze ontwikkelingen.

Ze bespreken de impact van AI, energiecapaciteit, samenwerking, en de positie van België binnen het veranderende Europese datalandschap, waarin soevereiniteit, regelgeving en het lokale ecosysteem belangrijker worden. Lees deel 1 en 2 Zijn er trends die specifiek zijn voor België — en misschien Nederland — en die elders in Europa of wereldwijd minder zichtbaar zijn?

Carole Santens: België is een complex, sterk gefragmenteerd land als het gaat om bestuur. Die complexiteit is voor mensen van buitenaf niet altijd duidelijk, maar heeft wel degelijk impact op hoe er zaken worden gedaan. Er zijn meerdere bestuurslagen en veel regelgevende complexiteit, en dat heeft rechtstreeks invloed op praktische besluitvorming rond datacenters en glasvezelnetwerken.

Een van de uitdagingen is simpelweg het vinden van de juiste informatie, omdat beleid en regelgeving voortdurend veranderen. Het is niet altijd makkelijk om te weten waar je terechtkunt, of zelfs met wie je moet spreken. Zelfs wanneer een project al in de plannings- of uitvoeringsfase zit, kan het regelgevende en vergunningskader nog verschuiven. Beslissingen die vandaag worden genomen, kunnen er over een paar maanden alweer anders uitzien. Dat maakt langetermijnplanning moeilijk. 

Tegelijkertijd kan België leren van de ervaringen van andere landen die met vergelijkbare problemen kampen. Ierland reageerde bijvoorbeeld op netcongestie door nieuwe datacenteraansluitingen tijdelijk te pauzeren en later opnieuw toe te laten onder strengere voorwaarden en prioriteitscriteria. Dat onderstreept het belang van samenwerking en van een kader dat werkt voor het bredere ecosysteem. We zijn ook lid van de European Data Centre Association, die technisch zeer sterk is en goede banden heeft met Europese instellingen. 

We zien ook steeds meer nationale brancheverenigingen ontstaan. Ik sprak onlangs nog met iemand die bezig is met de oprichting van de Tsjechische nationale branchevereniging. Dat toont aan dat er een groeiende behoefte is om ecosystemen samen te brengen om enkele zeer belangrijke gedeelde vragen aan te pakken. Kunnen jullie ook ingaan op de bredere geopolitieke verschuiving die we zien, en op het idee dat meer data en applicaties in Europa zullen moeten draaien en worden opgeslagen?

Carole Santens: Ik was onlangs op een conferentie in Londen, en het viel me op hoeveel Amerikanen naar de BDIA-stand kwamen.  Er was veel interesse in wat er in Europa gebeurt, en vooral in de Belgische en bredere Europese markt. Dat weerspiegelt duidelijk een bredere geopolitieke verschuiving waarbij Europa steeds belangrijker wordt vanuit data- en infrastructuurperspectief.

Er groeit een bewustzijn dat meer data en applicaties binnen Europa zullen moeten worden verwerkt en opgeslagen, gedreven door zorgen rond soevereiniteit, regelgeving en veerkracht. Europa wordt steeds meer gezien als een stabiele en goed gereguleerde omgeving, wat relevanter wordt voor wereldwijde spelers die risico’s willen spreiden en compliance willen waarborgen. In die context heeft België een echte kans om zich te positioneren als strategische hub binnen het Europese digitale-infrastructuurlandschap. 

Silvie Bullen: We zien duidelijk een verschuiving waarbij  Europese bedrijven meer Europese producten willen gebruiken. In veel tenders wordt nu expliciet gevraagd naar oplossingen die in Europa zijn gemaakt. Dat weerspiegelt een breder bewustzijn rond soevereiniteit, en ik denk dat dit de vraag naar meer lokale infrastructuur en een vertrouwd Europees ecosysteem verder zal stimuleren. Vanuit regelgevend perspectief is er een duidelijke behoefte aan een robuust kader.

Voor België creëert dat een kans om zich pleidooite positioneren als neutrale speler binnen Europa. Soevereiniteit gaat echt over het verminderen van afhankelijkheid, en gezien de politieke veranderingen die we de afgelopen maanden hebben gezien, is dat thema nog belangrijker geworden. 

Historisch gezien is onze economie sterk afhankelijk geweest van Amerikaanse bedrijven. Maar er vindt nu een mentaliteitsverandering plaats — niet alleen binnen de datacentersector, maar ook onder consumenten. Tegelijkertijd vragen klanten om veel meer transparantie en certificering rond duurzaamheid. Daarom is het voor ons zo belangrijk om te kunnen aantonen dat we weliswaar een Zwitsers bedrijf zijn, maar ook heel duidelijk een Europees bedrijf, met producten die in Europa worden gemaakt. Dat omvat EPD’s, ROHS- en REACH-duurzaamheidscertificeringen, en duidelijke informatie over productielocaties en transport.